Dopsleutels en gereedschapsopzetstukken
Dopsleutels en gereedschapsopzetstukken voor slagmoersleutels, handratels en ratels verschillen in aandrijving, profiel, sleutelwijdte en uitvoering. Losse doppen en sets zijn verkrijgbaar met 1/2-, 3/4- en 3/8-inch-aandrijvingen en worden beschreven als gemaakt van Cr-Mo- of Cr-V-staal.
De dopsleutel afstemmen op de taak
Een dopsleutel verbindt een gereedschap met een bepaalde bout of moer. Voor de keuze in deze categorie zijn vier gegevens bepalend: de aandrijving van het gereedschap, het profiel van de dop, de sleutelwijdte en de uitvoering. Daarbij speelt ook de vraag of de dop met een slagmoersleutel of met een handratel dan wel ratel wordt gebruikt. In de artikelgegevens staan losse doppen, lange uitvoeringen en sets. Zo kan de zoektocht op basis van de werkzaamheden worden ingedeeld zonder maten van verschillende varianten door elkaar te halen.
Slagdoppen worden in de productgegevens vaak beschreven met Cr-Mo-staal, een aandrijving van 1/2 of 3/4 inch en een sleutelwijdte zoals 8, 10, 18, 24 of 46 mm. Dopsleutels voor handratels en ratels worden onder andere genoemd met Cr-V-staal, een aandrijving van 1/2 of 3/4 inch en 13, 27, 33 of 55 mm. Inbus- en veelvertande doppen vormen aanvullende profielgroepen. Het volgende overzicht vat de belangrijkste keuzecriteria samen.
Aandrijving
De productgegevens vermelden 1/2, 3/4 en 3/8 inch. De aandrijving moet passen bij de aandrijving van het gebruikte gereedschap.
Profiel
Er is onder andere keuze uit inbus, veelvertand of XZN, 6-kant, 12-kant en Super-Lock.
Sleutelwijdte
Aanduidingen zoals H5, H10, M8, 13 mm, 24 mm of SW 46 beschrijven de betreffende variant en mogen niet door elkaar worden gehaald.
Uitvoering
Korte en lange doppen, losse exemplaren en sets zijn geschikt voor verschillende toegangen en werkvolumes.
Aandrijving: slagmoersleutel, handratel of ratel
Voor slagmoersleutels en perslucht
Bij een slagdop staan de aandrijving en sleutelwijdte centraal. De gegevens vermelden bijvoorbeeld 1/2-inchdoppen van Cr-Mo voor 8, 10, 18 en 24 mm, evenals varianten met inbus H5, H10 of H12. Een uitvoering van 3/4 inch wordt beschreven met SW 46, een 6-puntsprofiel en een maat van 64 mm. Daarnaast is er een 3/8-inch-inbusdop H6 van Cr-Mo. Voor pneumatische slagmoersleutels staat een 1/2-inch-inbusdop H12 van Cr-Mo vermeld. Deze gegevens helpen om vóór gebruik de passende aandrijving en de benodigde maat te bepalen.
Voor handratels en ratels
Dopsleutels voor handgereedschap worden in de productgegevens beschreven met een aandrijving van 1/2 of 3/4 inch en Cr-V-staal. Voorbeelden zijn een 13-mm-dop voor handratel en ratel, een lange 27-mm-dop met 6-kantsprofiel en een 55-mm-dop met 3/4-inch-aandrijving. Ook een 33-mm-dop met 3/4 inch en 12-kantsprofiel behoort tot de beschreven varianten. Bij handmatig gebruik telt dus niet alleen de sleutelwijdte; de aandrijving, het profiel en de vorm van de dop moeten samen worden bekeken.
Profiel en sleutelwijdte op elkaar afstemmen
Inbusdoppen
Inbusdoppen zijn herkenbaar als een aparte profielgroep. In de gegevens komen H5, H6, H10, H12 en H30 voor. H5 en H10 worden beschreven met een 1/2-inch-aandrijving en Cr-Mo-staal; H6 is verkrijgbaar met 3/8 inch en Cr-Mo. De H30-dop hoort bij een 3/4-inch-inbusdop van Cr-Mo-staal. Wie met een inbusprofiel werkt, moet daarom eerst de H-maat en vervolgens de aandrijving controleren.
Veelvertand, XZN en spline
Veelvertande doppen worden in de productgegevens ook XZN of spline genoemd. Ter oriëntatie zijn onder andere M8, M14 en M18 met een 1/2-inch-aandrijving opgenomen. De M8-XZN-dop is van Cr-Mo; ook de M18-variant wordt vermeld met Cr-Mo en een lengte van 60 mm. Bij een veelvertande verbinding moet het binnenprofiel daarom worden afgestemd op de M-maat. Een 6-kants- of 12-kantsprofiel is een andere uitvoering en mag niet worden verward met de vergelijkbare benaming dopsleutel.
Materiaal, profiel en lengte vergelijken
Cr-Mo en Cr-V komen in verschillende productgroepen voor. Cr-Mo wordt in de gegevens vaak genoemd bij slagdoppen, inbusdoppen en veelvertande doppen. Cr-V staat bij meerdere dopsleutels voor handratels en ratels en bij Super-Lock-uitvoeringen. Het materiaal is dus een belangrijke producteigenschap, maar vervangt niet de controle van aandrijving, profiel en sleutelwijdte.
De vorm van de dop beïnvloedt de toegang tot de verbinding. Een lange uitvoering wordt beschreven bij een 14-mm-Super-Lock-dop en bij een 27-mm-dop met 6-kantsprofiel. Een 35-mm-Super-Lock-dop wordt daarentegen als korte uitvoering aangeboden. Bij een 3/4-inch-slagdop worden een 6-puntsprofiel en een maat van 64 mm vermeld. De beschrijving van afzonderlijke artikelen noemt bovendien een kogelvanggroef en boring, bijvoorbeeld bij de 13-delige slagdoppenset en de M8-XZN-dop. Zulke kenmerken horen bij het betreffende artikel en gelden niet automatisch voor elke dopsleutel.
Losse dop of set
Een los exemplaar past bij een duidelijk afgebakende werkmaat wanneer bijvoorbeeld een dop van 18, 24 of 35 mm nodig is. Een afzonderlijke 24-mm-slagdop wordt beschreven met een 1/2-inch-aandrijving en Cr-Mo-staal. Voor werkzaamheden met handratel of ratel is er onder andere een 13-mm-dop van Cr-V met een 1/2-inch-aandrijving. Zo blijft elke losse maat duidelijk toe te wijzen.
Een set bundelt meerdere sleutelwijdtes voor wisselende taken. De beschreven 13-delige dopsleutelset heeft een 1/2-inch-aandrijving, Cr-Mo-staal en maten van 10 tot 27 mm. Volgens de productgegevens is de set bedoeld voor handmatig gebruik en gebruik met een slagmoersleutel. Zo'n set omvat meerdere maten in één selectie; voor één bekende sleutelwijdte volstaat daarentegen een passende dop.
Drie concrete artikelen ter oriëntatie
De volgende voorbeelden tonen drie verschillende routes door het assortiment: een inbusprofiel, een set voor meerdere maten en een veelvertand profiel. De beeldkaarten leiden telkens naar het bijbehorende artikel.
Inbusdop H5
1/2 inch, H5, Cr-Mo; beschreven voor slagmoersleutels en handgereedschap.
Dopsleutelset 13-delig
1/2 inch, Cr-Mo, maten van 10 tot 27 mm volgens de productbeschrijving; bedoeld voor handmatig gebruik en slagmoersleutels.
M8-XZN-dop
1/2 inch XZN of spline, M8, Cr-Mo; beschreven voor handgereedschap en slagmoersleutels.
Gerelateerde gereedschapsgebieden
Niet elke boutverbinding gebruikt een inbus-, veelvertand, 6-kants- of 12-kantsprofiel. Voor andere profielen of aanvullende werkzaamheden zijn er in hetzelfde gereedschapsgebied verwante categorieën. Torx-doppen hebben een eigen profiel. Bits zijn een andere vorm van gereedschapsopzetstuk. Dopsleutels en gereedschapskoffers bundelen passend handgereedschap en opbergruimte. Gereedschapsaccessoires vullen het gebruik rond het gereedschap aan. De vier gebieden zijn via de volgende kaarten bereikbaar.
Handgereedschap en koffers als aangrenzend gebied.
Doppen voor een ander binnenprofiel.
Gereedschapsopzetstukken buiten de dopvormen.
Aanvullende onderdelen voor het gereedschapsgebied.
Veelgestelde vragen over de keuze
Welke aandrijving heb ik nodig?
De aandrijving moet overeenkomen met de aandrijving van het gereedschap. In de productgegevens worden 1/2, 3/4 en 3/8 inch genoemd. Een 1/2-inch-dop hoort daarom bij een 1/2-inch-aandrijving; voor 3/4 of 3/8 inch geldt dezelfde koppeling.
Wanneer past een inbusdop?
Wanneer de verbinding een inbusprofiel heeft en de H-maat bij de bout past. De beschreven varianten lopen volgens de gegevens van H5 tot H30 en zijn verdeeld over 1/2-, 3/4- en 3/8-inch-aandrijvingen. Aandrijving en H-maat moeten afzonderlijk worden gelezen.
Waarop moet ik letten bij veelvertande of XZN-doppen?
Het binnenprofiel en de M-maat moeten bij de verbinding passen. In de productgegevens komen M8, M14 en M18 voor als veelvertande, XZN- of splinedoppen met een 1/2-inch-aandrijving. Deze profielgroep mag niet worden gelijkgesteld aan een inbusdop.
Wanneer is een lange uitvoering zinvol?
Een lange dop kan de toegang tot dieper gelegen bouten vergemakkelijken. In de gegevens worden onder andere een lange 14-mm-Super-Lock-dop en een lange 27-mm-dop met 6-kantsprofiel genoemd. Voor krappe plaatsen is ook een korte 35-mm-Super-Lock-dop opgenomen. De passende vorm hangt dus af van de beschikbare werkruimte.
Wanneer is een set handiger dan een los exemplaar?
Een set omvat meerdere sleutelwijdtes, terwijl een los exemplaar is afgestemd op één bekende maat. De beschreven set bevat 13 delen met 1/2-inch-aandrijving en wordt vermeld met maten van 10 tot 27 mm en Cr-Mo-staal. Voor één verbinding van 24 of 13 mm is een passende dop duidelijker toe te wijzen.
Is er een dop voor een pneumatische slagmoersleutel?
Ja, in de productgegevens staat uitdrukkelijk een 1/2-inch-inbusdop H12 van Cr-Mo voor een pneumatische slagmoersleutel. Voor de juiste keuze blijven aandrijving, profiel en H-maat doorslaggevend.